Episode Details

Olympos’un 12 tanrısından biri olan Demeter, Titan Kronos ve Rhea’nın kızıdır. Yani Zeus, Poseidon, Hades, Hera ve Hestia’nın kardeşidir. Toprağın verimliliğini kontrol eder. O istemezse hiçbir bitki büyümez, dünya kıtlığa mahkûm olur. Demeter, antik Yunan halkı için en korkulan ve aynı zamanda en çok sevilen tanrıçaydı; çünkü yaşamın devamı olan "ekmek" tamamen onun elindeydi. Diğer tanrıların aksine genellikle vakur, ağırbaşlı ve şefkatli bir anne figürüdür. Ancak öfkelendiğinde veya yas tuttuğunda tüm dünyayı aç bırakabilecek kadar kudretlidir. Sanat eserlerinde genellikle buğday başakları (Bereketin ve hasadın simgesi), meşale (Kızı Persephone'yi gece gündüz ararken kullandığı ışığı temsil eder), gelincik çiçeği (Toprakta kendiliğinden biten ve uyku verici özelliği olan bu çiçek onunla özdeşleşmiştir), turna ve yılan gibi hayvanlarla gösterilir. Onun hayatı kızı Persephone ile birlikte anlatılır. Anne kız birbirinden ayrı düşünülemez. Her şey, Demeter’in dünyalar güzeli kızı Persephone (asıl adı Kore’dir), kırlarda arkadaşlarıyla nergis toplarken başlar. Persephone’ye aşık olan yer altı dünyasının tanrısı Hades, yerin yarılmasıyla kara atlı arabasıyla ortaya çıkar ve kızı kaçırıp karanlık krallığına götürür. Kızının kaybolması üzerine bereket ve tarım tanrıçası Demeter kahrolur. Elinde meşalelerle dokuz gün dokuz gece dünyayı dolaşır. O kadar üzgündü ki, toprağa bereket vermeyi bırakır. Demeter, kızının Hades tarafından kaçırıldığını güneş tanrısı Helios'tan öğrendiğinde öfkesi daha da artar ve tanrılar dağı Olympos'u terk edip insanlar arasında yaşamaya başlar. İnsanlığın yok olma tehlikesi üzerine Zeus araya girer ve Hades'e kızı geri vermesini emreder. Ancak yer altı dünyasının katı kuralları vardı: Orada bir şey yiyen kişi, ebediyen oraya bağlanır. Hades, Persephone’yi bırakmadan önce kurnazca ona birkaç nar tanesi yedirir. Bu, Persephone’nin artık tamamen özgür olamayacağı anlamına geliyordur. Sonunda bir anlaşmaya varılır. Persephone, yılın üçte birini (kış aylarını) kocası Hades ile yer altında geçirecektir. Yılın geri kalanında (ilkbahar ve yaz) annesi Demeter ile yeryüzünde kalacaktır. Bu efsaneye göre; Persephone yeryüzüne çıktığında Demeter sevinir ve doğa uyanır (İlkbahar ve Yaz). Persephone yer altına döndüğünde ise Demeter yas tutar, yapraklar dökülür ve toprak uykuya dalar (Sonbahar ve Kış). Peki her şey bu kadar basit mi? Eleusis Gizemleri, bir kadının dönüşümü, avcı, toplayıcı toplumun yerleşik düzene geçmesi, anne-kız ilişkileri… Demeter bize neler anlatmak istiyor?